Persbericht - Bescherm auteursrechtelijk beschermd werk dat door generatieve AI wordt gebruikt, zeggen MEPs Juridische Zaken

Toegang tot hoogwaardige data om generatieve AI in de EU te trainen moet hand in hand gaan met een eerlijke vergoeding voor de creatieve sector.

Op woensdag hebben MEPs van de Commissie Juridische Zaken een reeks voorstellen aangenomen om volledige transparantie en eerlijke vergoeding van rechthebbenden voor het gebruik van auteursrechtelijk beschermd werk door generatieve kunstmatige intelligentie (genAI) te waarborgen, met 17 stemmen voor, 3 tegen en 2 onthoudingen.

Vergoeding voor gebruik van beschermd werk

MEPs willen dat de EU-auteursrechtwetgeving van toepassing is op alle generatieve AI-systemen die op de EU-markt beschikbaar zijn, ongeacht waar de training plaatsvindt. Omdat genAI vertrouwt op en beschermd materiaal reproduceert, willen MEPs volledige transparantie over het gebruik ervan, inclusief een lijst van elk auteursrechtelijk beschermd werk dat wordt gebruikt en gedetailleerde gegevens over crawling-activiteiten door AI-aanbieders en -gebruikers. Niet-naleving van transparantievereisten kan gelijkstaan aan inbreuk op het auteursrecht, waarvoor AI-aanbieders juridische consequenties kunnen dragen.

MEPs eisen ook een eerlijke vergoeding voor het gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal door AI om ervoor te zorgen dat de creatieve en culturele sector van de EU kan floreren in het AI-tijdperk. Ze roepen de Commissie op te onderzoeken of een dergelijke vergoeding ook van toepassing kan zijn op eerder gebruik, terwijl ze het idee van een wereldwijde licentie afwijzen die aanbieders toestaat hun genAI-systemen te trainen in ruil voor een vast bedrag.

Bescherming van de nieuwsmediasector en individuele rechten

In het rapport roepen MEPs de Commissie en lidstaten op om mediapluralisme te beschermen, dat wordt bedreigd door AI-systemen die het nieuws selectief aggregeren en zo hun verkeer en inkomsten afleiden. Ze vinden dat de nieuwsmediasector volledige controle moet hebben over het gebruik van haar inhoud voor het trainen van AI-systemen, inclusief de mogelijkheid om dergelijk gebruik te weigeren. MEPs dringen er ook bij de Commissie op aan om een adequate vergoeding voor dit gebruik te waarborgen.

MEPs zijn van mening dat volledig door AI gegenereerde inhoud niet door auteursrecht beschermd moet worden. Ze roepen op tot maatregelen ter bescherming van individuen tegen de verspreiding van gemanipuleerde en AI-gegenereerde inhoud en tot een verplichting voor digitale dienstverleners om op te treden tegen dergelijk illegaal gebruik.

Mogelijkheid voor rechthebbenden om te voorkomen dat hun werk door AI wordt gebruikt

MEPs pleiten voor nieuwe regels voor de licentiëring van auteursrechtelijk beschermd materiaal voor gebruik door genAI en roepen de Commissie op om de totstandbrenging van vrijwillige collectieve licentieovereenkomsten per sector te faciliteren, toegankelijk voor iedereen, inclusief individuele makers en kleine en middelgrote ondernemingen. Ze vragen de Commissie ook om tools te onderzoeken waarmee rechthebbenden kunnen voorkomen dat hun werk wordt gebruikt door algemene AI-systemen.

Quote

Na de stemming zei rapporteur Axel Voss (EPP, DE): “Generatieve AI mag niet buiten de rechtsstaat opereren. Als auteursrechtelijk beschermde werken worden gebruikt om AI-systemen te trainen, hebben makers recht op transparantie, rechtszekerheid en een eerlijke vergoeding. Innovatie mag niet ten koste gaan van het auteursrecht, beide kunnen en moeten naast elkaar bestaan. Duidelijke en afdwingbare regels zijn essentieel om de technologische soevereiniteit van Europa te waarborgen. Ons doel is innovatie te stimuleren en tegelijkertijd de kernprincipes van intellectueel eigendom te beschermen.”

Volgende stappen

Dit initiatiefrapport wordt in maart in de plenaire vergadering van het Parlement in stemming gebracht.

Achtergrond

Het rapport beantwoordt belangrijke juridische vragen over de wisselwerking tussen genAI en auteursrecht, waaronder hoe transparantie, toestemming en eerlijke vergoeding van makers en rechthebbenden kunnen worden gewaarborgd wanneer hun beschermde werken worden gebruikt bij de generatie, verspreiding en distributie van AI-uitkomsten.