Zeeland voorop in weerbaar bestuur: Zeeuwse overheden stellen vernieuwde Zeeuwse norm weerbare overheid vast
Alle 15 Zeeuwse overheden hebben de vernieuwde Zeeuwse norm weerbare overheid vastgesteld. Met deze gezamenlijke norm spreken provincie, gemeenten en waterschap uit hoe zij werken aan integriteit, veiligheid en bestuurlijke weerbaarheid.
Eén gezamenlijke norm voor heel Zeeland
De Zeeuwse norm is sinds 2022 van kracht en in de afgelopen jaren doorontwikkeld op basis van praktijkervaringen. De vernieuwde norm is concreter, scherper en ambitieuzer. De norm bevat afspraken over onder meer integriteit, informatiebeveiliging en handhaving.
Aanscherping op basis van ervaring
Op basis van de ervaringen van de afgelopen jaren is de norm aangescherpt. Waar eerder al uitgangspunten werden geformuleerd, is nu concreet vastgelegd wat deze in de praktijk betekenen. Daarmee is de norm niet alleen ambitieuzer, maar vooral duidelijker en explicieter.
Zo is bijvoorbeeld afgesproken dat we alle bedreigingen richting politici registreren en aangifte doen als daar aanleiding voor is. Voor het verbeteren van informatieveiligheid is bijvoorbeeld afgesproken dat alle Zeeuwse overheden ieder kwartaal over dreigingsbeelden, risico’s en maatregelen worden geïnformeerd en dat er periodiek met (ramp)scenario’s wordt geoefend. Er wordt op verschillende manieren door het jaar heen aandacht gevraagd voor de weerbaarheid, waardoor het onderdeel wordt van het dagelijkse werk.
“Dit is een mooie mijlpaal,” aldus Hugo de Jonge, commissaris van de Koning. “De Zeeuwse overheden maken met deze Zeeuwse norm de dilemma’s rondom weerbaarheid bespreekbaar en zichzelf aanspreekbaar. Dat is krachtig.”
‘Dubbele petten’
In aanloop naar de ondertekening van de Zeeuwse Norm heeft één aanscherping de meeste aandacht gekregen, namelijk de norm dat een stapeling van politieke functies niet gewenst is. “Een stapeling van functies kan leiden tot een ongewenste concentratie van invloed en de schijn van belangenverstrengeling. Hoewel de wet het niet verbiedt, moet je het toch niet willen - zeker niet in een provincie met een sterke ons-kent-ons cultuur zoals de onze“, aldus Hugo de Jonge.
Logisch moment richting verkiezingen
In 2026 treden nieuwe gemeenteraden en colleges aan. Dat betekent nieuwe mensen in nieuwe rollen met nieuwe verantwoordelijkheden. De vernieuwde Zeeuwse norm biedt een helder en gezamenlijk kader om nieuwe bestuurders en volksvertegenwoordigers goed te laten starten.
De Zeeuwse aanpak blijft ook landelijk niet onopgemerkt
Zeeland wordt regelmatig genoemd als voorbeeldregio op het gebied van bestuurlijke weerbaarheid. Landelijk uniek is dat alle 15 overheden dit gezamenlijk doen en al enkele jaren structureel samenwerken aan weerbaarheid.
Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid brengt aanstaande maandag een werkbezoek aan Zeeland over onder andere de Zeeuwse norm.