Nava Tintarev is hoogleraar Explainable Artificial Intelligence aan de Universiteit Maastricht. Sinds januari is zij de nieuwe voorzitter van de Tafel Informatica. Wat drijft haar en wat zijn haar plannen als nieuwe voorzitter?
Waarom ben je Tafelvoorzitter geworden?
‘Ik ben bijna 2,5 jaar lid van de Tafel Informatica en nu dus voorzitter. Ik wilde me graag inzetten voor de belangen van mijn veld. Informatica is een relatief jong veld en het is ook een ander soort discipline dan de andere bètawetenschappen. Bij ons zijn wetenschappelijke congressen bijvoorbeeld erg belangrijk. Daar tonen computerwetenschappers voor het eerst hun nieuwste onderzoeksresultaten, en minder in wetenschappelijke tijdschriften. Hierdoor is onze publicatiecultuur dus heel anders en dat kan verwarring opleveren. Mijn voorganger Hajo Reijers heeft goed werk gedaan op dat gebied, bijvoorbeeld door zijn bijdrage aan de disciplineschets voor informatica, waarin dit soort principes worden uitgelegd aan mensen binnen NWO en aan onderzoekers in andere disciplines.’
Wat zijn je plannen en prioriteiten als Tafelvoorzitter?
‘Toen ik voorzitter werd, heb ik voor mezelf één pagina geschreven met mijn speerpunten, een chair’s note. Als onderzoeker kun je in heel veel commissies en raden plaatsnemen en ik wilde voor mezelf de dingen scherp hebben vóórdat ik in allerlei richtingen geduwd en met meningen bestookt zou worden. In mijn chair’s note beschrijf ik twee speerpunten. Ik wil benadrukken dat informatica echt een wetenschappelijke kerndiscipline is met een eigen theorie en praktijk. Computers zijn meer dan een hulpmiddel; informatica is meer dan een tool voor andere wetenschap. Helaas wordt ons veld wel soms zo gezien, maar informatica kan echt een leidende discipline zijn.
Mijn tweede speerpunt is: meer interdisciplinaire samenwerking. Ik ben nu bijvoorbeeld betrokken bij een NWA-projectvoorstel over polarisatie in de samenleving. Een interdisciplinair voorstel vergt meer dan meerdere disciplines bij elkaar zetten; je moet verschillende culturen en talen overbruggen. Er zou bijvoorbeeld meer seed funding moeten zijn: geld voor ondersteunende bijeenkomsten, zodat we meer tijd kunnen steken in elkaar begrijpen, zodat we complexe problemen – waar geen snelle en makkelijke oplossingen voor zijn – kunnen aanpakken. Er zouden ook meer onderzoeksprojecten met dubbele promovendi moeten zijn (die dus promoveren in informatica én een andere discipline) – met informatica als kern.’
Waar staat de Tafel Informatica over 3 jaar?
‘Ik hoop dat de honoreringspercentages voor computerwetenschappers in de Open Competitie dan hoger zijn. Die percentages zijn nu lager dan in andere bètadisciplines, soms véél lager. Dat is zorgelijk, dus dat moeten we eerlijker maken door het gelijk te trekken. Als Tafel, samen met NWO, onderzoeken we de lage honoreringspercentages. Het ENW-domeinbestuur heeft erkend dat dit een probleem is. Er loopt nu een research-on-research-studie met experimenten om data te verzamelen. Enkele Tafelleden Informatica steunen het proces door resultaten te analyseren en hypotheses te formuleren. In 2027 moet die studie afgerond zijn; dan hebben we hopelijk antwoorden.’
Wat wil je NWO meegeven?
‘Tegen ENW wil ik graag zeggen: kijk nog eens goed naar het domeinbreed beoordelen in de Open Competitie. Daar ben ik kritisch op. Het ENW-domeinbestuur onderzoekt nu onder meer of anders clusteren mogelijk en verstandig is. De Tafel Informatica vindt dat een goede zaak en we willen dat graag helpen onderzoeken.’