Op dinsdag presenteerde Nikos Christodoulides de aanpak van Cyprus voor een “Autonome Unie. Open naar de wereld”, tegen de achtergrond van diverse mondiale uitdagingen.
Bij de verwelkoming van de president van de Republiek Cyprus benadrukte de voorzitter van het Europees Parlement, Roberta Metsola, dat dit een cruciale periode is voor Europa en de wereld. Ze merkte op dat de komende zes maanden niet gemakkelijk zullen zijn. Ze benadrukte dat Europa zich zal blijven richten op het waarborgen van zijn concurrentievermogen en het vergemakkelijken van het leven voor gezinnen en bedrijven, terwijl het investeert in nieuwe realiteiten - vooral op het gebied van veiligheid en defensie, en het waarborgen dat de stem van Europa op mondiaal niveau sterk blijft. Voorzitter Metsola herhaalde dat het EP altijd aan de zijde van Cyprus zal staan richting een enkele soevereine Europese staat: een bicommunale, bizonale federatie in lijn met de VN-resoluties en geworteld in onze gedeelde waarden en EU-wetgeving.
President Christodoulides zei dat het Cypriotische voorzitterschap begint op een bepalend moment voor de EU, gekenmerkt door geopolitieke instabiliteit, geöconomische concurrentie, oorlog op het continent en druk van de dubbele digitale en milieutransities, evenals migratie. Hij benadrukte dat de internationale orde niet langer als vanzelfsprekend kan worden beschouwd en dat Europa moet reageren met eenheid, diepere integratie en daadkrachtige actie - waarbij gekozen wordt voor samenwerking, solidariteit en vooruitgang.
Hij herhaalde het centrale doel van het voorzitterschap voor een autonome en open Unie en wees erop dat autonomie de volgende fase is in de Europese integratie, wat interne kracht, concurrentievermogen, veiligheid en een stevige verankering in EU-waarden vereist. Burgers verwachten volgens hem dat Europa zijn grenzen beschermt, de democratie verdedigt en zijn levenswijze veiligstelt, terwijl het een open en betrouwbare wereldwijde partner blijft.
Op het gebied van veiligheid en defensie zei Christodoulides dat de oorlog van Rusland tegen Oekraïne de dringende noodzaak heeft blootgelegd om de veiligheidsarchitectuur en defensieklaarheid van Europa te versterken. Hij bevestigde de onwankelbare steun van de EU aan Oekraïne en benadrukte dat grenzen niet door geweld kunnen worden veranderd, of dat nu in Oekraïne, Groenland of ergens anders is.
Op het gebied van concurrentievermogen pleitte hij voor een pragmatische agenda gericht op investeringen, innovatie, vereenvoudiging en ondersteuning van het MKB, naast de voltooiing van de interne markt en diepere kapitaalmarkten.
Hij benadrukte ook dat een autonome Unie open moet blijven naar de wereld en beschreef uitbreiding als het krachtigste geopolitieke instrument van de EU, en riep op tot geloofwaardige vooruitgang met Oekraïne, Moldavië, de Westelijke Balkan en Turkije. Hij onderstreepte het belang van relaties met de zuidelijke buurregio en de Golfregio, een ambitieuze EU-handelsagenda en sterke partnerschappen met de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk.
Op het gebied van waarden en sociale samenhang zei hij dat de EU een Unie moet blijven die niemand achterlaat, met democratie, rechtsstaat en fundamentele rechten die in de praktijk worden beschermd. Hij benadrukte prioriteiten zoals betaalbare huisvesting, het bestrijden van kinderarmoede, bescherming van jongeren, versterking van de Gezondheidsunie en toegang tot essentiële geneesmiddelen.
Reacties van Europarlementariërs
In hun reacties verwelkomden veel Europarlementariërs de nadruk van het Cypriotische voorzitterschap op Europese autonomie, veiligheid en eenheid in een uitdagende geopolitieke context. Verschillende benadrukten de noodzaak van een sterker en veerkrachtiger Europa, dat daadkrachtig kan optreden en tegelijkertijd open blijft naar de wereld, en benadrukten het belang van diepere integratie.
Een aantal Europarlementariërs wees op de situatie van Cyprus als enige EU-lidstaat onder militaire bezetting, en riep op tot hernieuwde inspanningen om de territoriale integriteit en het internationaal recht te handhaven en te werken aan de hereniging van het eiland. Uitbreiding werd door verschillende sprekers beschreven als een belangrijk geopolitiek instrument om de stabiliteit en invloed van Europa te versterken.
Migratie en concurrentievermogen kwamen ook prominent aan bod. Sommige Europarlementariërs pleitten voor strengere grenscontroles, effectieve terugkeer en minder bureaucratie voor bedrijven, terwijl anderen solidariteit, sociale samenhang en de noodzaak van een rechtvaardige en mensgerichte volgende meerjarige EU-begroting benadrukten.
U kunt de debat hier opnieuw bekijken.