De Europese Commissie heeft de nationale defensieplannen van acht lidstaten goedgekeurd, een mijlpaal in Europas streven naar versterking van de veiligheid. De Commissie heeft een voorstel ingediend bij de Raad om financiële steun goed te keuren voor België, Bulgarije, Denemarken, Spanje, Kroatië, Cyprus, Portugal en Roemenië.
De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, zei: „Vorig jaar heeft de EU meer vooruitgang geboekt op het gebied van defensie dan in decennia daarvoor. Het Witboek en de Readiness Roadmap 2030 stelden lidstaten in staat om tot 800 miljard euro te mobiliseren voor defensie. Dit omvat de 150 miljard euro voor gezamenlijke inkoop – SAFE. We hebben nu een eerste reeks SAFE-plannen goedgekeurd voor België, Bulgarije, Denemarken, Spanje, Kroatië, Cyprus, Portugal en Roemenië. De anderen volgen spoedig. Het is nu dringend dat de Raad deze plannen goedkeurt om snelle uitbetaling mogelijk te maken.”
Deze beslissing volgt op een grondige beoordeling van de Nationale Defensie Investeringsplannen van de landen onder de Security Action for Europe (SAFE)-initiatief. De goedkeuring effent de weg voor de eerste golf van goedkope, langlopende leningen, waardoor deze landen dringend hun militaire paraatheid kunnen opschalen en benodigde moderne defensie-uitrusting kunnen aanschaffen. Het integreert ook Oekraïne in het EU-veiligheidsecosysteem en zorgt ervoor dat onze steun zowel snel als duurzaam is.
De financieringsniveaus voor elk land werden voorlopig vastgesteld in september, op basis van solidariteits- en transparantieprincipes. Zo is er 1,18 miljard euro gereserveerd voor Cyprus, terwijl er voorlopig 16,68 miljard euro is toegewezen aan Roemenië. Deze groep van 8 lidstaten heeft recht op ongeveer 38 miljard euro nadat de leningsovereenkomsten zijn ondertekend. Deze fondsen zullen een belangrijke impuls geven aan strategische capaciteiten waar ze het meest nodig zijn.
Volgende stappen
Met de beoordeling van de Commissie afgerond, heeft de Raad nu vier weken om de uitvoeringsbesluiten aan te nemen. Na goedkeuring zal de Commissie de leningsovereenkomsten afronden, waarbij de eerste betalingen naar verwachting in maart 2026 zullen plaatsvinden.
Achtergrond
De SAFE-verordening werd op 27 mei 2025 aangenomen, als onderdeel van de Readiness 2030, een ambitieus defensiepakket dat financiële hefboomwerking biedt aan EU-lidstaten om een investeringsgolf in defensiecapaciteiten te stimuleren.
SAFE stelt lidstaten in staat om hun defensie-investeringen onmiddellijk en massaal op te voeren via gezamenlijke inkoop bij de Europese defensie-industrie, met focus op prioritaire capaciteiten. Dit draagt bij aan interoperabiliteit, voorspelbaarheid en kostenverlaging voor een sterke Europese defensie-industrie. Oekraïne en EFTA/EEA-landen kunnen deelnemen aan gezamenlijke inkoop, en het zal mogelijk zijn om bij hun industrieën te kopen.
SAFE stelt ook toetredende landen, kandidaat-lidstaten, potentiële kandidaten en landen die Veiligheids- en Defensiepartnerschappen met de EU hebben ondertekend in staat om deel te nemen aan gezamenlijke inkoop en bij te dragen aan de geaggregeerde vraag. Zij kunnen ook specifieke, wederzijds voordelige afspraken onderhandelen over de deelname van hun respectieve industrieën aan dergelijke inkoop.
Voor meer informatie
Witboek voor Europese Defensie en het ReArm Europe Plan - Readiness 2030