Sinds 2023 werkt provincie Flevoland samen met Vitens, Waterschap Zuiderzeeland, Gemeente Urk en Gemeente Noordoostpolder aan een zogenoemd gebiedsproces. Het doel van deze samenwerking is een toekomstbestendig watersysteem realiseren voor Noordelijk Flevoland. In dit proces kijken we naar de hele waterketen: van drinkwater tot afvalwater. Een goed werkend watersysteem is belangrijk voor de duurzame ontwikkeling van het gebied, zowel voor woningbouw als voor bedrijven. Voor woningbouw geldt een wettelijke leverplicht voor drinkwater en afvalwaterverwerking. Voor bedrijven geldt deze verplichting niet. 

Huidige knelpunten in drinkwater en afvalwater 

Op dit moment zijn er problemen in zowel de drinkwatervoorziening als de afvalwaterketen:

  • Vitens kan bedrijven die een (nieuwe) grootzakelijke aansluiting willen niet helpen. Dit komt omdat de maximale vergunningscapaciteit is bereikt. 
  • De rioolwaterzuivering zit ook aan de grens van wat technisch mogelijk is. 

Omdat watergebruik en afvalwaterverwerking sterk met elkaar samenhangen, is gekozen voor één integraal proces. Zo kunnen maatregelen worden ontwikkeld die zowel de beschikbaarheid van water, als de verwerking van afvalwater verbeteren. In verschillende themagroepen werken we daarom aan onderwerpen zoals circulair watergebruik, waterbesparing, vergroten van de waterbeschikbaarheid en slim omgaan met afvalwater. 

Onderzoek naar extra wateraanbod 

Er lagen drie opties om het wateraanbod te vergroten: 

  • Twee opties waarbij bedrijven zelf oplossingen ontwikkelen 
  • Eén optie waarbij Vitens extra drinkwater levert voor heel Noordelijk Flevoland 

De voorkeur ging uit naar de variant waarbij Vitens extra drinkwater zou leveren, gecombineerd met besparingsmaatregelen. Deze optie is uitgebreid onderzocht. Belangrijke voorwaarden waren dat de oplossing voldoende water oplevert én binnen afzienbare tijd uitvoerbaar is. Vitens onderzocht onder andere: 

  • Het transporteren van extra drinkwater naar het distributienetwerk 
  • Het gebruik van oppervlaktewater als alternatieve bron 

Alle mogelijkheden zijn beoordeeld op technische haalbaarheid, vergunningen en de tijd die nodig is om ze te realiseren. Uit dit onderzoek blijkt dat geen van de opties binnen tien jaar voldoende drinkwater kan opleveren om bedrijven gegarandeerd weer aan te sluiten. 

Eigen oplossingen ontwikkelen 

Tijdens het bestuurlijk overleg van 4 februari 2026 concludeerden de betrokken bestuurders dat er op korte termijn geen extra water via het Vitens-netwerk beschikbaar komt. Deze optie vervalt daarom. Dat betekent dat bedrijven zelf verantwoordelijk worden voor mogelijke oplossingen binnen hun watergebruik. De bestuurders van dit gebiedsproces spraken nadrukkelijk uit dat zij bedrijven die afhankelijk zijn van hoogwaardig proceswater ondersteunen. Dat vraagt om oplossingen aan de voorkant (proceswater) én aan de achterkant (afvalwater) van de waterketen. De komende periode werken de overheden daarom aan een concreet plan. Samen met het bedrijfsleven verkennen we welke mogelijkheden passen binnen ieders rol en verantwoordelijkheid. Wederkerigheid in de samenwerking is daarbij belangrijk. 

Blik vooruit 

Een toekomstbestendig watersysteem blijft het doel. Tegelijkertijd is duidelijk dat de rek uit het huidige systeem is. Daarom zijn waterbesparing, innovatie en duurzame oplossingen noodzakelijk. De betrokken overheden zetten zich gezamenlijk in om deze ontwikkeling mogelijk te maken.