Onderzeese datakabels, die 99% van het intercontinentale internetverkeer vervoeren, zijn essentieel voor het moderne leven en de Europese economie. Nu de EU geconfronteerd wordt met toenemende risicos voor deze kritieke infrastructuur, intensifieert de Europese Commissie haar inspanningen om de beveiliging en veerkracht te verbeteren. Vandaag introduceert zij een nieuwe Toolbox voor Kabelbeveiliging met risicobeperkende maatregelen en een lijst van Kabelprojecten van Europees Belang (CPEI). Tevens is het Connecting Europe Facility (CEF) - Digital Work Programme gewijzigd om €347 miljoen toe te wijzen aan strategische onderzeese kabelprojecten, inclusief een oproep van €20 miljoen om de herstelcapaciteiten van Europa te versterken, die vandaag opent.
De aankondigingen van vandaag maken deel uit van het EU Actieplan Kabelbeveiliging, gericht op het vergroten van de beveiliging en veerkracht van Europese onderzeese kabels, inclusief het tegengaan van opzettelijke schade en sabotage.
Toolbox Kabelbeveiliging en projecten van Europees belang
De toolbox beschrijft zes strategische en vier technische en ondersteunende maatregelen om de beveiliging van onderzeese kabelinfrastructuur te verbeteren. Het bouwt voort op de risicobeoordeling van oktober 2025 (risicobeoordeling), waarin risicoscenarios, bedreigingen, kwetsbaarheden en afhankelijkheden werden geïdentificeerd.
De lijst van 13 CPEI-gebieden voor publieke financiering specificeert drie vijfjarige fasen tot 2040 om projecten te financieren die gericht zijn op het versterken van de veerkracht van onderzeese kabels. CPEI-gebieden krijgen prioriteit in aankomende CEF Digital oproepen voor voorstellen en zullen de planning voor mogelijke financiering onder het volgende Meerjarig Financieel Kader informeren.
Deze middelen — risicobeoordeling, toolbox en CPEIs — zijn ontwikkeld door de Commissie en vertegenwoordigers van lidstaten binnen een speciale Kabel Expertgroep.
Financieringsmogelijkheden onder Connecting Europe Facility (CEF) Digital
De Commissie heeft het CEF Digital Work Programme gewijzigd en €347 miljoen toegekend voor strategische onderzeese kabelprojecten. Deze oproepen ondersteunen de CPEIs, versterken het herstelvermogen van de EU en rusten onderzeese kabels uit met slimme mogelijkheden.
In 2026 zullen twee financieringsoproepen ter waarde van €60 miljoen kabelherstelmodules ondersteunen, naast een aparte oproep van €20 miljoen voor SMART kabelsysteemapparatuur. Dit zijn sensoren en monitoringscomponenten geïntegreerd in onderzeese telecommunicatie-infrastructuur om realtime oceaan- en seismische gegevens te verzamelen. Daarnaast zullen er twee oproepen voor CPEI-financiering zijn in 2026 en 2027, met een totaal van €267 miljoen.
Ondersteuning van onderzeese kabelherstel
Vandaag opent een oproep van €20 miljoen onder CEF Digital om aanpasbare modules voor onderzeese kabelherstel te financieren. Deze modules worden gestationeerd in havens of scheepswerven om snel onderzeese kabelservices te herstellen.
Dit is de eerste fase van een bredere initiatief gepland voor alle grote zeegebieden van de Europese Unie, inclusief de Baltische Zee, de Middellandse Zee en de Atlantische Oceaan. Deze pilot richt zich op de Baltische Zee vanwege de toename van verstoringen van onderzeese kabels in de afgelopen jaren, wat suggereert dat deze kritieke infrastructuren mogelijk het doelwit zijn van vijandige handelingen.
Oproepen voor voorstellen zijn alleen open voor publieke entiteiten met een noodrespons-mandaat, zoals organisaties actief in civiele bescherming, nationale noodhulpdiensten, kustwachten en militaire marines.
Achtergrond
In februari 2024 heeft de Commissie een Aanbeveling (EU) 2024/779 over veilige en veerkrachtige onderzeese kabelinfrastructuren aangenomen. Zij stelde de Expertgroep Onderzeese Kabelinfrastructuur in, met deelname van lidstaatautoriteiten en het Europees Agentschap voor Cybersecurity (ENISA).
Een jaar later schetste de Gezamenlijke Communicatie over een EU Actieplan Kabelbeveiliging maatregelen om onderzeese kabels in alle fasen van veerkracht te beschermen. In oktober 2025 publiceerde de Kabel Expertgroep de EU risicobeoordeling over onderzeese kabelinfrastructuren, die de EU Toolbox Kabelbeveiliging en de CPEI-lijst informeerden.
Onder het huidige CEF Digital meerjarig werkprogramma (2024-2027) is in totaal €533 miljoen toegewezen voor onderzeese kabelprojecten, waarvan €186 miljoen al is toegekend aan 25 projecten. Van 2021 tot 2024 werd €420 miljoen verstrekt aan 51 backbone kabelconnectiviteitsprojecten.
Voor meer informatie
EU toolbox en lijst van prioriteitsgebieden