Staatssecretaris Palmen van Herstel en Toeslagen: “De afgelopen tijd hebben we duidelijke stappen gezet in de financiële compensatie voor gedupeerde ouders en hun gezinnen. Voor alle ouders is de integrale beoordeling afgerond. Voor een grote groep ouders is daarmee het financieel herstel ook afgerond. Ouders en hun gezinnen hebben daarmee duidelijkheid welke compensatie zij ontvangen. Ook de compensatie van de aanvullende schade is vereenvoudigd en verbeterd. Nu we zijn aangekomen bij de afrondende fase van de hersteloperatie is het belangrijk om te kijken wat er nog nodig is om ook de laatste ouders voorbij het onrecht te helpen.”

Financieel herstel

Ouders konden zich tot eind 2023 aanmelden voor herstel kinderopvangtoeslag. Ongeveer 69.000 mensen hebben zich gemeld. Met een eerste toets en vervolgens integrale beoordeling (IB) kijkt de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) of en in welke mate een ouder gedupeerd is. Ruim 43.000 zijn erkend als gedupeerde. Zij hebben inmiddels alle onterecht ingevorderde kinderopvangtoeslag terug gekregen. Daarnaast krijgen zij ook een materiele en immateriële compensatie. Voor alle gedupeerde ouders is dat tenminste €30.000, maar kan deze ook meer bedragen. Daarnaast zijn hun schulden aangepakt, krijgen zij gerichte ondersteuning van gemeenten en gratis rechtsbijstand.

Aanvullende schade

In de Integrale Beoordeling ontvangen ouders als onderdeel van hun financiële compensatie ook een materiële en immateriële schadevergoeding. Deze bedragen zijn echter niet voor alle ouders voldoende om recht te doen aan de schade die zij hebben ondervonden. Het verlies van bijvoorbeeld een baan, een eigen huis, gezondheid of dierbaar bezit proberen we zo rechtvaardig en ruimhartig mogelijk te compenseren via één van de beschikbare schadeherstelroutes. Vergoeding van hun aanvullende schade vormt voor een aantal gedupeerde ouders het sluitstuk van de financiële compensatie in de hersteloperatie. Ouders kunnen op het centrale aanmeldportaal een aanvraag doen voor aanvullende compensatie. Daarvoor kunnen zij gebruik maken van de MijnHerstel route of de schaderoute van de Stichting Gelijkwaardig Herstel (SGH). Beide routes gaan uit van hetzelfde schadekader en worden beide afgesloten met een vaststellingsovereenkomst. In totaal hebben 3.348 gedupeerde ouders hun gebleken aanvullende schade inmiddels gecompenseerd gekregen. Hiermee is de verwachting dat veel ouders sneller geholpen kunnen worden met de afronding van hun traject voor financiële compensatie.

Commissie Werkelijke Schade

Ongeveer 9.000 ouders hebben zich aangemeld bij de Commissie Werkelijke Schade (CWS) voor behandeling van compensatie voor aanvullende schade. Om deze ouders te helpen worden zij persoonlijk benaderd om hen te informeren over de mogelijkheden om sneller tot compensatie van hun aanvullende schade te komen. Zij kunnen de route kiezen die het beste bij hen past: via SGH of via MijnHerstel. In beide gevallen krijgt een ouder een forfaitair aanbod en wordt erop ingezet om een VSO te sluiten. Mocht het forfaitaire aanbod niet passend zijn, dan is individuele berekening mogelijk.

Integrale behandeling bezwaar

Op dit moment hebben circa 7.400 ouders een bezwaar lopen tegen hun integrale beoordeling (IB). Tot op heden is de hersteloperatie zo ingericht dat ouders voor elk van deze onderwerpen te maken hebben met een ander loket binnen de hersteloperatie. Dat is ingewikkeld voor de ouder en kan in de praktijk ook betekenen dat het afhandelen van aanvullende schade later langer duurt. Sommige ouders willen immers pas de schade-VSO ondertekenen nadat hun IB-bezwaar is afgerond. Om deze bezwaren sneller te behandelen gaan we met de ouder in gesprek om te onderzoeken hoe we het beste tegemoet kunnen komen aan zijn of haar bewaar. Om ouders een integrale oplossing te bieden, wordt er in de MijnHerstel route momenteel gewerkt aan de mogelijkheid om het lopende IB-bezwaar gelijktijdig met de behandeling van aanvullende schade op te lossen. Dit moet ervoor zorgen dat alle bezwaren dit jaar behandeld en afgerond zijn.

Brede ondersteuning

Voor steeds meer ouders is het traject van financiële compensatie inmiddels afgerond. Naast financiële compensatie en ondersteuning bij het oplossen van schulden geven veel gedupeerde ouders aan meer nodig te hebben om verder te kunnen met hun leven. Ouders, hun kinderen, erkend ex-toeslagpartners en nabestaanden kunnen, als zij dat willen, brede ondersteuning door gemeenten ontvangen Het doel hiervan is ouders en kinderen te helpen bij het weer oppakken van hun leven. Om de brede ondersteuning te harmoniseren en verbeteren zijn aanvullende afspraken gemaakt met de VNG en bestuurlijk regisseur. Ouders maken samen met de gemeente een plan van aanpak. Dat zorgt er voor dat voor ouders inzichtelijk is wat zij nodig hebben om voorbij het onrecht te komen en hoe de gemeente hen daarbij kan ondersteunen.